Fon soruşturmasında 214 milyoner mercek altında…
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü fon soruşturmasında, üç fondan 100 milyon liranın üzerinde kazanç elde ettiği belirlenen 141 kişi ve 73 şirketin toplam 187 milyar 653 milyon lira gelir sağladığı tespit edildi. Adalet Bakanı Akın Gürlek’in paylaştığı bilgilere göre, olağan dışı kazanç elde ettiği değerlendirilen 214 kişi için harekete geçilecek. Süreçte, yatırımcıların zararlarının karşılanması amacıyla gönüllü iade mekanizmasının uygulanması planlanıyor.
Üç fonda 187,6 milyar liralık kazanç
Soruşturma dosyasındaki rakamlara göre TERA fonlarından yaklaşık 90 milyar lira, Pusula fonlarından 79 milyar lira ve Hedef fonlarından yaklaşık 18 milyar lira kazanç sağlandı.
Üç fondan 100 milyon liranın üzerinde gelir elde ettiği belirlenen 141 gerçek kişi ve 73 şirketin toplam kazancı 187 milyar 653 milyon liraya ulaştı. Fonlardan satış yapan 214 kişinin işlemleri, özellikle dört tarih üzerinden mercek altına alındı.
Dört günlük işlem trafiği inceleniyor
Adalet Bakanı Akın Gürlek, soruşturma kapsamında yapay zekâ sistemlerinden de yararlanıldığını belirterek 13, 14, 15 ve 16 Eylül tarihlerindeki işlemlere dikkat çekti.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, tespit edilen kişi ve şirketlere ilişkin bilgileri Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) iletti. TMSF’nin, yatırımcıların zararlarının karşılanması amacıyla ilgili kişilere resmî bildirimler göndermeye başladığı belirtildi.
Gönüllü iadeler kapsamında toplanacak paranın, fon yatırımcıları için oluşturulan hesaplarda bir araya getirilmesi planlanıyor.
455 bin yatırımcıya ara ödeme planı
AK Parti milletvekillerinin, Grup Başkanı Abdullah Güler başkanlığında hazırladığı fon tasfiyesine yönelik geçici kanun teklifinde çalışmaların tamamlandığı bildirildi. Teklifin önümüzdeki günlerde TBMM Başkanlığına sunulması bekleniyor.
Düzenlemeyle 455 bin 578 yatırımcının 1 milyon liraya kadar olan varlıklarının tasfiye sürecinde korunması amaçlanıyor. Her fonun kendi mal varlığının ve gerçek hak sahiplerinin belirlenmesi, varlıkların ekonomik değer kaybına uğramadan nakde çevrilmesi ve elde edilen tutarın yatırımcılara adil biçimde dağıtılması hedefleniyor.
Yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme
Teklifte, tasfiye işlemleri tamamlanana kadar yatırımcıların ödeme alamamasının önüne geçilmesi için ara ödeme mekanizması öngörülüyor.
Buna göre, net yatırım tutarı ile kesinleşmiş hak ve alacak miktarını aşmamak kaydıyla kişi başına en fazla 1 milyon lira avans niteliğinde ödeme yapılabilecek.
Dağıtılabilir nakdin tüm hak sahiplerinin alacaklarını karşılamaması durumunda mevcut tutarın oransal olarak paylaştırılması planlanıyor. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), net yatırım tutarı en düşük hak sahiplerinden başlanarak ödeme yapılmasına veya tüm yatırımcılar için asgari ara ödeme belirlenmesine karar verebilecek.
Geçmiş dönemlerdeki nakit hareketlerinin bugünkü değerle karşılaştırılabilmesi için TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalamasına dayalı güncelleme yapılması, çıkışların ise “ilk giren ilk çıkar” yöntemiyle mahsup edilmesi öngörülüyor.
Olağan dışı kazançlar için gönüllü iade mekanizması
Kanun teklifinde, gerçeğe aykırı fiyatlar üzerinden fonlardan çıkış yaparak olağan piyasa koşullarının üzerinde kazanç elde ettiği belirlenen kişiler için isteğe bağlı iade mekanizması oluşturulması planlanıyor.
İade tutarlarının belirlenmesinde keyfî uygulamaların önüne geçilmesi amacıyla emsal fon getirileri, ilgili payların dahil olduğu endeksler ve SPK tarafından belirlenecek diğer objektif piyasa ölçütleri esas alınacak. Tasfiye kapsamındaki fonların olağan dışı getirileri ise emsal hesaplamalara dahil edilmeyecek.
Muvazaalı veya karşılıksız kredi, borç, avans, teminat, devir, temlik, alım-satım ve benzeri işlemlerle üçüncü kişilere aktarılan değerlerin fon mal varlığıyla bağlantısının korunması da hedefleniyor.
Fonun kurucusu ve yöneticisi olan portföy yönetim şirketinin, sorumluluğun belirlenmesi halinde ise ilgili gerçek ve tüzel kişilerin şahsi sorumluluğuna başvurulabilecek. Ceza soruşturması kapsamında el konulan veya müsadere edilen mal varlıklarının da yatırımcı zararlarının giderilmesinde kullanılması öngörülüyor.
Doğrudan fonlara devredilemeyen varlıkların satış veya tasfiye işlemlerinin TMSF tarafından kayyum sıfatıyla yürütülmesi ve elde edilen nakdin ilgili fonlara aktarılması da teklifin hedefleri arasında yer alıyor.
Soruşturmada tutuklanan isimler
Fon soruşturması kapsamında çok sayıda şirket yöneticisi ve sermaye piyasası çalışanı tutuklandı.
Tutuklanan isimler arasında Tera Yatırım Holding Yönetim Kurulu Başkanı Emre Tezmen, Yönetim Kurulu Üyesi Emre Alkin, Tera Portföy Genel Müdürü Alper Öztürk, Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan ve Pusula Portföy Yönetimi AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız bulunuyor.
Tera Yatırım Üst Yöneticisi Emir Münir Sarpyener, Tera Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Erdin Özel ve eski Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Erkan Kilimci de soruşturma kapsamında tutuklanan isimler arasında yer aldı.
