“Puantiyeler Kraliçesi” Yayoi Kusama hayatını kaybetti
Kusama’nın şirketi, 97 yaşındaki sanatçının 14 Ağustos’ta Tokyo’daki bir hastanede öldüğünü duyurdu ve “Arzularını yaşatacağız ve sanat aracılığıyla dünyanın dört bir yanındaki insanlara gelecek için umut ve güç vermeye devam edeceğiz” dedi.
Puantiyeler Kraliçesi
‘Puantiyeler Kraliçesi’ olarak da anılan Kusama’nın yaklaşık 60 yıla yayılan kariyeri Japonya ve ABD arasında geçti. Kusama, sanat camiasında onlarca yıl büyük oranda gözardı edildikten sonra, 80’li ve 90’lı yaşlarında dünyanın en tanınan sanatçılarından biri ve küresel bir kültür ikonu hâline geldi.
1960’larda New York’un erkek egemen sanat çevrelerince yeterince ilgi görmeyen Kusama, fallik heykellerden oluşan sergileri ve sık sık yer verdiği çıplaklık gösterimleriyle büyük yankı uyandırdı.
1965’te aynalar ve ışıklar kullanarak sonsuzmuş izlenimi veren mekânlar yarattığı ‘Infinity Mirror Rooms (Sonsuzluk Aynası Odaları)’ adlı çalışması milyonlarca ziyaretçi çekti. Eserleri son yıllarda sosyal medyada da büyük ilgi gördü.
Singapur Bienali’nde sergilenen ‘Ağaçlar Üzerindeki Puantiyelerin Yükselişi’ adlı eseri.
Fakat fikirlerinin kopyalanması ya da Andy Warhol, Claes Oldenburg ve Lucas Samaras gibi erkek sanaçılarca kullanılıp daha prestijli galerilerde sergilenmesi onu rahatsız ediyordu.
BBC’nin aktardığına göre sanatçı, yıllar boyunca erkek sanatçıların kendi fikirleriyle takdir topladığını izledikten sonra, şevkini kaybederek Japonya’ya döndü. Bir psikiyatri kurumunda tedavi görmeye başlayan sanatçı mucizevi şekilde, sanat terapisine ilgi duyan doktorların bulunduğu bir hastane bulmayı başardı ve kendi isteğiyle oraya yattı. Bu güvenli ortam, yeniden sanat üretmesine olanak tanıdı.
Kusama, 1993 Venedik Bienali’nde ülkesini tek başına temsil eden ilk Japon sanatçı oldu. Serginin büyük başarısı, hem Japonya’da hem de yurt dışında tanınırlığında büyük bir dönüşüme yol açtı.
Resimlerinden biri, 2022’deki bir müzayedede yaklaşık 10,5 milyon dolara (güncel kurla 505,4 milyon lira) satıldı. Daha sonra eserleri önemli müzelerde sergilendi ve Louis Vuitton da dahil olmak üzere lüks markalarla iş birliklerinde yer aldı.
1929’da Japonya’nın orta kesimindeki Nagano bölgesinde yer alan kırsal kent Matsumoto’da doğan Kusama’nın ailesi, Kyoto’da resim eğitimi almak için attığı ilk adımları desteklemedi. Daha sonra, sanatçılığının muhafazakâr ailesi için büyük bir utanç kaynağı olduğu söylendi.
Pek çok motifinden biri balkabağı, eserlerinde ikonik bir unsur hâline geldi. Kusama için bu sebze, güvenliği ve nostaljiyi temsil ediyordu. Bir röportajında şöyle dedi: “Balkabakları benimle konuşuyor. Onlar güven duygusunu temsil ediyor ve bana huzur veriyor.”