Ece İrtem’in ölümünün nedeni alkol ve antidepresan kombinasyonu mu?
Kızılcık Şerbeti’ndeki “Işıl” karakteriyle hafızlara kazınmayı başaran Ece İrtem, 15 Haziran’da saat 12.00 sularında Kadıköy’deki evinde fenalaşarak, 35 yaşında hayatını kaybetti. Düzenli antidepresan kullandığı öğrenilen oyuncunun ölümünün ardından İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma başlattı. Yapılan otopsinin ön raporu henüz savcılığa ulaşmadı ancak yapılan incelemelerde Ece İrtem’in bir süredir antidepresan ilaçları kullandığı belirlendi. Oyuncunun ilaçla birlikte alkol tükettiği iddiaları ve şüpheleri üzerinde durulurken kesin sonuç için Adli Tıp Kurumu’ndan gelecek otopsi raporu beklenecek.
İrtem’in avukatı Uğur Gökkoyun, yaptığı açıklamada, “Müvekkilim Ece İrtem evinde annesi ile birlikte olduğu sırada vefat etmiştir. İlk belirlemelere göre kalp krizinden dolayı vefat ettiğini düşünmekteyiz. Soruşturma devam etmektedir. Kesin sonuç otopsi raporu ile açıklığa kavuşacaktır. Otopsi raporu açıklandığında kamuoyuna ayrıca bilgi verilecektir. Ailesine ve tüm sevenlerine baş sağlığı dileklerimi sunuyorum” ifadelerini kullandı.
Girişte de ifade edilen üzere otopsi süreci sonuçlanmadan elbette kesin teşhisler ve yorumlar yapmak mümkün değil lakin kamuoyunda “alkol-antidepresan” kombinasyonun muhtemel sonuçları ve özellikle kalp üzerindeki potansiyel etkisi merak edilmekte. Peki kanda antidepresan ve alkol tespit edilmesi tek başına ölüm nedeni olarak kabul edilir mi? Söz konusu kombinasyon nasıl bir risk taşıyor? Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Kardiyolog Prof. Dr. Ramazan Özdemir ve Psikiyatr Dr. Öğr. Üyesi Zeliha Dönmez, Milliyet.com.tr okuyucuları için soru işaretlerine ışık tuttu.
ALKOL VE ANTİDEPRESANIN BİRLİKTE KULLANIMI KESİNLİKLE YANLIŞ
“Alkol ve antidepresanların birlikte kullanımının ani kalp durmalarına, kalp ritim bozukluğuna ve ani tansiyon düşmelerine neden olduğuna dair çalışmalar mevcut” diyen Prof. Dr. Ramazan Özdemir EKG ölçümlerinde tespit edilen “Q-T uzaması” ve “PR uzaması” durumlarının altını çiziyor. “Q-T uzaması”, “kalp kasının elektriksel olarak dinlenme süresinin uzaması” olarak belirtilirken “PR uzaması” ise “sinyallerin kalbin üst odacıklarından alt odacıklarına geçişinde yaşanan gecikme” şeklinde ifade ediliyor. Bunlar EKG üzerinde görülen iki farklı ritim bozukluğu belirtisi. Prof. Dr. Özdemir, alkol ve antidepresanın birlikte kullanımının bu gibi mekanizmalarla tespit edilen çeşitli aritmilere neden olarak ani kalp durmaları ve ani ölümlere neden olabileceğini aktarıyor ve devam ediyor:
“Aslında alkol karaciğerde metabolize olduğundan antidepresanların kandaki seviyesi artabilir. Dolayısıyla ilacın toksisitesini artırır. Haliyle birlikte kullanım kesinlikle yanlış zira European Journal of Cardiology tarafından yapılan bir çalışmada 1-5 yıl arasında alkolle birlikte antidepresan kullananlarda ani ölüm riskinin artığı gösterilmekte. Trisiklik antidepresanlar ise diğer gruplarla karşılaştırıldığında daha tehlikeli ve kalp hastalarında kullanılması önerilmeyen ilaçlardır. Sonuç olarak; antidepresanlar kalp ritmini bozarak, Q-T, P-R mesafelerini artırarak, bazen hipertansiyon, bazen de hipotansiyon yaparak, ortostatik hipotansiyon yaparak, ani baş dönmeleri, denge bozuklukları ve alkolle birlikte intihara eğilim dahil bir çok kötü sonuca neden olabilir.”
Bununla birlikte ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) söz konusu kombinasyonun toksisite etkisi hakkında “Alkol ve antidepresanların her ikisi de karaciğerde aynı enzimler tarafından parçalanır. Bu durum, ilaç etkileşimine ve toksisite artışına yol açar. Karaciğer sürekli alkolü temizlemekle meşgul olunca, ilacın vücuttaki parçalanma hızı yavaşlar. Kandaki antidepresan miktarı tehlikeli seviyelere yükselebilir. Bu etkileşim organları fazladan yorar” diyor.
TEK BAŞINA ÖLÜM NEDENİ DEĞİL
Buna karşın Psikiyatr Dr. Öğr. Üyesi Zeliha Dönmez, kanda antidepresan ve alkol tespit edilmesinin tek başına ölüm nedeni olarak kabul edilemeyeceğinin altını çizerken “Biz hekimler olarak hastaya, ilaç tedavisi süresince alkol alınmaması gerektiğini söyleriz. Ancak yalnızca kanda antidepresan ve alkol bulunduğunda ölüm nedeninin bu kombinasyon olduğunu söyleyebilmek için bazı kriterlere bakarız” diyor ve devam ediyor:
“Bunun için; kanda ilaç düzeyinin toksik veya ölümcül aralıkta olması, alkol düzeyinin yüksek olması, otopside başka bir ölüm nedeni bulunmaması, ölüm mekanizmasının (solunum baskılanması, ritim bozukluğu vb.) bu bulgularla uyumlu olması gerekir. Birçok vakada kanda hem antidepresan hem alkol saptanır ama ölümün nedeni başka bir durum olabilir. İlaç-alkol kombinasyonu sonrası kısa sürede ortaya çıkabilecek belirtiler, alınan dozla ilişkili olarak, hafiften ağıra bir seyir gösterir. Başta sersemlik olmak üzere, baş dönmesi, uyku sorunları, solunum ve bilinç kaybının yanı sıra komaya kadar uzanan ciddi sağlık sorunlarına yol açar. Antidepresan kullanan kişilerin acil servis başvurusu, hekimin olası yan etkiler konusunda bilgilendirme yaparak özellikle önerdiği durumlar dışında da, hastanın kendi durumunu acil olarak değerlendirdiği her durumda uygundur.”
BİR KADEH ALKOLLE ANİ ÖLÜM GELİŞMEZ
Çok sayıda antidepresan ilacıyla birlikte yüksek miktarda alkol alındığında, bir de kişiye eşlik eden bir hastalık söz konusu olduğunda, saatler içinde gelişen ciddi zehirlenmenin görülebileceğinin altını çizen Dr. Öğr. Üyesi Zeliha Dönmez, ancak standart doz antidepresan kullanan sağlıklı bir kişinin yanlışlıkla bir kadeh alkol almasıyla ani ölüm gelişmesi oldukça nadir olan bir durum olduğunu söyledi.