Kanser riski en yüksek meslekler belli oldu.
Radyasyona bağlı kanser riski denildiğinde akla genellikle nükleer tıp çalışanları veya röntgen teknisyenleri geliyor. Ancak ABD’de yapılan kapsamlı bir araştırma, listenin başında beklenmedik meslek gruplarının yer aldığını ortaya koydu.
JAMA Internal Medicine dergisinde yayımlanan çalışmada, 503 farklı meslek grubundaki radyasyona bağlı kanser ölümleri incelendi. Araştırmacılar, 2020-2024 yılları arasında hayatını kaybeden 12,7 milyon kişinin ABD Ulusal Hayati İstatistik Sistemi’ndeki ölüm kayıtlarını analiz etti.
Çalışmada kanserler, çevresel radyasyona bağlı gelişebilecek olanlar ve radyasyonla ilişkili olmayanlar şeklinde iki gruba ayrıldı.
UÇUŞ GÖREVLİLERİ İLK SIRADA
Araştırmanın en dikkat çekici sonucu uçuş ekiplerine ilişkin oldu. 503 meslek arasında radyasyona bağlı kanser ölümlerinin oranında uçuş görevlileri ilk sırada yer alırken, pilotlar ikinci sırada bulundu.
Buna karşın radyasyonla ilişkili olmayan kanserlerde uçuş görevlileri ve pilotların sonuçlarının diğer meslek gruplarının ortalamasına yakın olduğu görüldü.
KOZMİK IŞINLAR ETKİLİ OLABİLİR
Araştırmacılar, bulguların olası nedenlerinden biri olarak uçuş sırasında maruz kalınan kozmik radyasyonu gösteriyor. Dünya’nın atmosferi uzaydan gelen yüksek enerjili parçacıklara karşı doğal bir koruma sağlıyor. Ancak uçuş yüksekliği arttıkça bu korumanın etkisi azalıyor.
Maruz kalınan radyasyon miktarında uçuş süresi ve enlem de önemli rol oynuyor. Kutuplara yaklaşıldıkça atmosferin koruyucu etkisinin azalması nedeniyle radyasyon seviyesinin yükseldiği belirtiliyor.
Çalışmanın yazarları, uçuş ekiplerinin ABD’deki meslek grupları arasında ortalama yıllık iyonlaştırıcı radyasyona en fazla maruz kalan çalışanlar arasında bulunduğunu belirtiyor. Pilotlar ve uçuş görevlilerinin yılda yaklaşık 3 ila 6 milisievert kozmik radyasyona maruz kaldığı tahmin ediliyor.
UÇUŞ GÖREVLİLERİNDE RİSK YÜZDE 50 DAHA YÜKSEK
Araştırmaya göre uçuş görevlilerinde radyasyonla ilişkili kanser görülme oranı diğer meslek gruplarına kıyasla yüzde 50 daha yüksek. Pilotlarda ise bu oran yüzde 36 olarak hesaplandı.
Ancak araştırmacılar, sonuçların kozmik radyasyona maruz kalmanın doğrudan kanser nedeni olduğunu kanıtlamadığının altını çiziyor. Bulgular yalnızca bu iki meslek grubunda radyasyonla ilişkili kanser oranlarının daha yüksek olduğunu ortaya koyuyor.
Araştırmaya dahil olmayan epidemiyologlar Catherine M. Olsen ve Ken Karipidis de sonuçların, mesleki radyasyona maruz kalmanın gözlemlenen yüksek oranlarda rol oynayabileceği yönündeki hipotezi desteklediğini belirtti.
RİSK SADECE RADYASYONLA SINIRLI OLMAYABİLİR
Uzmanlara göre uçuş ekiplerindeki kanser riskinin tek nedeni kozmik radyasyon olmayabilir. Kokpit camlarından geçen UV ışınları ile gece ve vardiyalı çalışma nedeniyle oluşan sirkadiyen ritim bozuklukları da olası risk faktörleri arasında değerlendiriliyor.
Araştırmacılar, uçuş ekiplerinin gökyüzünde geçirdiği çalışma süresinin rutin sağlık kontrollerinde takip edilmesini öneriyor. Düzenli cilt kontrolleri ve kadın uçuş görevlileri için meme taramalarının da önem taşıdığı belirtiliyor.
ABD Federal Havacılık İdaresi uçuş ekiplerini mesleki olarak iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalan çalışanlar arasında kabul ediyor. Buna karşın araştırmacılar, ABD’deki uçuş ekiplerinin diğer radyasyona maruz kalan çalışanların aksine federal doz sınırlarına veya düzenli radyasyon takibi gerekliliklerine tabi olmadığını belirtiyor.
Araştırmanın sonuçları JAMA Internal Medicine dergisinde yayımlandı.