Hastanelerde yeni dönem…
Sağlık kuruluşlarında hastaların tıbbi müdahaleler öncesinde verdiği bilgilendirilmiş rıza beyanlarına ilişkin yeni düzenleme yürürlüğe girdi. 27 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “Bilgilendirilmiş Rızanın Elektronik Ortamda Alınması Hakkında Yönetmelik” ile bugüne kadar kağıt üzerinde ve ıslak imzayla yürütülen işlemlerin elektronik ortamda da yapılmasının önü açıldı. Düzenleme; ameliyat, girişimsel işlem, anestezi ve sedasyon gibi uygulamalar öncesinde alınan rıza formlarını kapsıyor.
Yeni yönetmelik kapsamında birinci, ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşlarında hastalar, tıbbi müdahale öncesinde bilgilendirilmiş rıza formunu elektronik ortamda onaylayabilecek. Onay işlemleri e-Nabız üzerinden gerçekleştirilebilecek. İnterneti kullanamayan veya sağlık durumu ya da engellilik nedeniyle desteğe ihtiyaç duyan kişilere ise cep telefonları aracılığıyla doğrulama kodu gönderilecek.
SMS ile iletilen kodun ilgili sağlık bilgi sistemine girilmesiyle hastanın rıza beyanı alınacak. Bu süreçte sağlık çalışanı tarafından kimlik doğrulaması da yapılacak. Elektronik onay verilen formlara e-Nabız üzerinden erişilebilecek. Sistemi kullanmak isteyen vatandaşların kimlik ve cep telefonu doğrulamasını tamamlaması gerekecek.
Bilgilendirilmiş rıza formu e-Nabız ve SMS üzerinden onaylanacak
Yeni uygulamayla hastalar, tıbbi müdahaleler öncesinde kendilerine sunulan bilgilendirilmiş rıza formlarını elektronik ortamda imzalayabilecek. İnternet erişimi bulunmayan veya dijital işlemleri gerçekleştirmekte desteğe ihtiyaç duyan vatandaşlar için SMS doğrulaması kullanılacak.
Elektronik rıza işlemlerinin başlatılabilmesi için kimlik ve cep telefonu doğrulamasının yapılması zorunlu olacak. Doğrulama işlemini tamamlamayan vatandaşlar elektronik onay sürecini başlatamayacak. Sağlık kuruluşunun sistemi üzerinden doğrulanan telefon numaralarının geçerlilik süresi ise 12 ay olacak. Bu sürenin sonunda elektronik onay işlemleri için telefon numarasının yeniden doğrulanması istenecek.
Yeni yönetmelik hangi sağlık kuruluşlarını kapsıyor?
Yönetmelik, birinci, ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşlarını kapsıyor. Düzenlemede yer alan sağlık kuruluşları şu şekilde sıralanıyor:
- Birinci basamak: Resmî kurum tabiplikleri, sağlık ocakları, verem savaş dispanserleri, anne-çocuk sağlığı ve aile planlaması merkezleri ile sağlık merkezleri.
- İkinci basamak: Eğitim ve araştırma hastanesi olmayan devlet hastaneleri ve özel dal hastaneleri.
- Üçüncü basamak: Eğitim ve araştırma hastaneleri, özel dal eğitim ve araştırma hastaneleri ile üniversite hastaneleri.
Bu kapsamda elektronik rıza uygulaması, farklı basamaklardaki sağlık kuruluşlarında gerçekleştirilen tıbbi müdahaleler öncesinde kullanılabilecek.
Elektronik ortamda onaylanan formlara e-Nabız’dan erişilebilecek
Yönetmelikle birlikte bilgilendirilmiş rıza işlemlerinin yalnızca kağıt form ve ıslak imza yoluyla yürütülmesi zorunluluğu sona eriyor. Hastalar, elektronik ortamda onayladıkları formlara e-Nabız üzerinden ulaşabilecek.
Yeni sistemde kimlik doğrulaması ve cep telefonu bilgilerinin güncelliği önem taşıyor. Telefon numaralarının 12 aylık doğrulama süresinin ardından yeniden teyit edilmesi gerekecek. Düzenlemenin ayrıntıları, Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelikle belirlendi.