Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişci ile birlikte Malatya’nın Doğanşehir Devlet Hastanesinde ilgili kurumların temsilcileriyle birlikte basına kapalı olarak yapılan bir değerlendirme toplantısına katıldı. Bakan Kurum toplantı sonrası açıklamalarda bulundu.
“Afetin ilk anından itibaren Gaziantep’teydik. Gaziantep’te arama-kurtarma faaliyetlerinin kontrol altına alınıp tamamlanması süreciyle beraber 10 ilimizdeki hem hasar tespitleri hem yerleşim alanlarını görmek, yerinde vatandaşlarımızla istişare etmek üzere illerimizde ziyaretlerde bulunuyoruz. Bu kapsamda Hatay’ımızda detaylı bir şekilde orada sivil toplum örgütlerimizle, belediye başkanlarımızla, milletvekillerimizle, sanayicilerimizle yerleşim alanları istişaresini yaptık. Alanlara ilişkin ayrıntılı jeolojik etütleri başlattık.
Kahramanmaraş’a gittik, orada da hem merkez hem Elbistan’da yeni yapılacak alanlara ilişkin çalışmalar, hasar tespitleri sürecini takip etmek üzere il ve ilçemize ziyarette bulunduk. Ardından hem Adıyaman merkezde hem Kahta ve Gölbaşı ilçemizde incelemelerde bulunduk ve yeni yerleşim alanlarına ilişkin tespitlerimiz yaptık.
Bugün Malatya’dayız. Malatya, depremin acısını çekmiş bir şehrimiz. Biz burada, bir önceki depremde yine burada vatandaşlarımızla daima birlikteydik. Onların acılarını birlikte paylaştık, birlikte de yaralarını sardık. Yeni yuvalarımızı bir yıl gibi kısa bir sürede tamamlayarak vatandaşlarımıza teslim ettik. Neredeyse 10 bin konuta yakın depremden hasar görmüş tüm ilçe merkezlerinde konutları yaptık vatandaşlarımıza teslim ettik. Kahramanmaraş Pazarcık ve Elbistan merkezli 7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki deprem bu bölgeyi de vurdu. Yapmış olduğumuz konutlarda vatandaşlarımız sağlam, güvenli bir şekilde şu an duruyorlar, yaşamaya başladılar. Aynı anlayışla bu depremde de seferberlik ruhuyla bütün bakanlıklarımız, sivil toplum örgütleri, yerel yönetimler hep birlikte aynı ilk andan itibaren yaptığımız çalışmaları aynı azim ve kararlıkla sürdürmeye devam edeceğiz.
Bir taraftan üst yapıyı yaparken bir taraftan İller Bankamız, belediyelerimizle altyapı çalışmalarını yürüteceğiz. Bakanlıkların tüm birimleriyle bu çalışmaları yürüteceğiz.
Devletimiz tüm imkanlarıyla Malatya’da, Gaziantep’te, Adıyaman’da, Hatay’da depremin hissedildiği 11 ilimizdedir. İnşallah 7 gün 24 saat esasıyla çalışacağız ve vatandaşımızı açta açıkta bırakmadan onlara söz verdiğimiz konutları en kısa sürede yetiştireceğiz.”
Enkazlardan sağ çıkan vatandaşların morallerini yükselttiğini belirten Kurum, “Her enkazdan kurtardığımız kardeşlerimiz, vatandaşlarımız ekiplerimize umut oluyor. Aynı motivasyonla çalışmalarımız yürütüyoruz. Kahramanmaraş’ta 222’nci saatte 42 yaşındaki Melike kardeşimiz, 248’inci saatte Aleyna kızımıza ulaşılması hepimizi çok duygulandırdı. Milletimizi, arama-kurtarma ekiplerimiz sevince boğdu” dedi.
10 şehirde 7 bin 100 uzmanla hasar tespit çalışmalarının devam ettiğini söyleyen Bakan Kurum, şunları söyledi:
“Malatya’mızda da ekiplerimiz; hasar tespit çalışmalarımıza hızla devam ediyor. Şu ana kadar, karadan ve havadan, şehirlerimizin dijital ikizleri üzerinden yaptığımız tespitlerimize göre, tüm illerimizde 577 bin 689 bina, yani 2 milyon 665 bin 317 bağımsız bölüm inceledik. Bunlardan 56 bin 80 binayı yıkık, acil yıkılacak ve ağır hasarlı olarak tespit ettik. Bu da yaklaşık olarak 297 bin 122 bağımsız bölüme denk geliyor. Malatya’mızda da yıkık, acil yıkılacak ve ağır hasarlı 194 bin 885 bağımsız bölümden oluşan 39 bin 311 bina tespit ettik. 48 bin 622 bağımsız bölümden oluşan 10 bin 233 binayı yıkık, acil yıkılacak ve ağır hasarlı olarak tespit ettik.”
TOKİ ile 81 şehirde 1 milyon 180 bin konut yaptıklarını belirten Kurum, “Konutlarımızın hepsi sapa sağlam ayaktadır. İki depremi hasarsız bir şekilde muhakkak hasarlar kısmı çizikler, sıva çatlakları var. Ama hasarsız birçok binamız var. Ama 1 milyon 180 bin konut dimdik sapasağlam ayaktadır. 20 yılda 3.3 milyon konutun dönüşümü Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde yapılmıştır. Bugüne kadar 24 milyon vatandaşımızın can ve mal güvenliğini teminat altına almış bulunuyoruz. Bu konutlar nasıl bu depremde sağlam durduysa 10 ilimizde de eş zamanlı Cumhuriyet tarihinin en büyük afet konut seferberliğini yürütüyoruz” dedi.
10 ilde sürdürülen mikro bölgeleme etüt çalışmaları ve ayrıntılı zemin etüt çalışmaları hakkında da bilgi veren Kurum, şöyle konuştu:
“Bir alanın depremsellik açısından uygun olup olmadığını mikro bölgeleme etüt raporuyla çalışmalarımızı yapıyoruz. Bu felaketle birlikte hem mevcut mikro bölgeleme çalışmaları, buna ilave yeni zemin etütleriyle birlikte jeolojik, jeofizik uzmanlarımızla birlikte oluşan kırıkları da hesap ederek seçtiğimiz alanlarda ayrıntılı jeolojik etüt yaparak bütün alanlarda bu çalışmalar yürütülmektedir. Depremin ağır hasar verdiği il ilçe merkezlerine ilişkin bakanlığımız ekipleri belediyelerle uyum içerisinde buralarda da ayrıntılı etütler yapmak suretiyle gerekli kısıtlamalara kat yüksekliklerini içerecek çalışmaları da yürütüyoruz. Bugün yıkılmış binalara baktığımızda fay hatlarına olan mesafelerinin kısmen dikkate alınmadığı, sıvılaşma sebebiyle binaların yan yattığı ya da yıkıldığı, zemin kalitesinin düşük olduğu yerlerde yıkımın daha fazla olduğunu da net olarak görüyoruz.
İnşallah biz tüm Türkiye’de 10 ilimizde sürdürdüğümüz her yerde mikro bölgeleme etüt raporunu ayrıntılı zemin etüt raporlarını hazırlıyoruz. Nasıl 1 milyon 180 bin konutumuz ayakta durduysa orada nasıl bir anlayışla çalışma yaptıysak yeni konutlarımızda da bütüncül anlayışla çalışmalarımızı yürütüyoruz” dedi.
Kaldırılan Enkazlar hakkındada bilgi veren Bakan Kurum, şunları söyledi:
“Enkaz alanlarında da arama- kurtarma biten binaların yıkıklarını şehrin çeperleri olarak belirlediğimiz alanlara taşıyoruz. Burada da çevreye zarar vermeyecek anlayışla tedbir alarak yerinde tüm malzemelerin dönüşümünü burada kuracağımız konkasörlerden çıkacak malzemeleri altyapıda kullanmak üzere belediyelere tahsislerini gerçekleştireceğiz. Köylerin içme suyu, kanalizasyon, yağmur suyu alt yapılarında bu enkazları kullanacağız çevreye bir zarar vermesin diye. Asbestli demirlerle ilgili olarak demirleri ayrıştıracağız. Burada büyük bir titizlikle süreci yöneteceğiz.”
Kayseri’de de hissedilen depremde çok sayıda binada hasara neden oldu. Konuyla ilgili açıklama yapan Vali Vekili Şenol Esmer, “Hasar tespit çalışmalarımız devam ediyor. Deprem bölgesine yakın olduğu için Sarız ilçesinde hasarın fazla olduğu görülüyor. Orada bugüne kadar yapmış olduğumuz çalışmalarımızda 48 konut, 11 ahır, 1 de küçük okul ağır hasar gördü. Bunun ötesinde il genelinde 2 bin 432 hasar tespiti çalışması yapıldı. Bunların içinde 73’ü ağır hasarlı. Bu binaların içinde minarelerimiz de var. İl merkezinde 3 konut için acil yıkım kararı çıktı. Yapmış olduğumuz deprem analizi raporuna göre toplamda 9 okul var. 3 okulu çökme tehlikesi olduğu için boşalttık. Kalan 6 okulla ilgili de süreç devam ediyor” diye konuştu.
