71 düzenleme iptal edildi.
Temmuz 2018’de yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ile birlikte TBMM’nin yasama alanındaki rolünün zayıfladığına yönelik tartışmalar sürerken, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve Meclis’ten geçirilen yasalar Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) gündeminde önemli yer tuttu.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından yayımlanan kararnameler ile TBMM’de AK Parti ve MHP’nin çoğunluğuyla kabul edilen bazı yasal düzenlemeleri AYM’ye taşıyan iptal davaları ve itiraz başvuruları sonucunda çok sayıda hüküm Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildi.
YÜZLERCE BAŞVURU YAPILDI
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin uygulandığı 2018-2025 döneminde kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hakkında AYM’ye 384 iptal başvurusu yapıldı. Aynı dönemde gerçekleştirilen itiraz başvurularının sayısı ise 1003 olarak kayıtlara geçti.
Yüksek Mahkeme, 2026’nın ilk yarısında da norm denetimi kapsamında yoğun bir çalışma yürüttü. Ocak-Haziran döneminde toplam 207 dosya esastan incelendi.
2026’NIN İLK YARISINDA 71 İPTAL KARARI
AYM, 2026’nın ilk 6 ayında kanun ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine ilişkin 71 hükmü iptal etti. Mahkeme ayrıca 129 iptal başvurusunu reddederken, 7 başvuruda “karar verilmesine yer olmadığına” hükmetti.
2026’nın ilk yarısındaki 71 iptal kararıyla birlikte, Ocak 2018-Haziran 2026 döneminde AYM tarafından kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine ilişkin verilen toplam iptal kararı sayısı 241’e yükseldi.
İPTAL EDİLEN DÜZENLEMELER ARASINDA NELER VAR?
AYM tarafından iptal edilen düzenlemeler arasında üniversitelere Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kadro ihdas edilmesine ilişkin hükümler ile Türk Parasının Kıymetini Koruma Kanunu’nda Cumhurbaşkanı’na geniş yetkiler tanıyan düzenleme de yer aldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın yurt dışında Türkiye’nin tanıtımına yönelik mal ve hizmet alımlarında bütçe dışı ön ödeme yapabilmesine imkan tanıyan kararname hükmü de iptal edilen düzenlemeler arasında bulundu.
CHP’nin başvurusu üzerine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nın Anadolu Ajansı’nın örgütlenme ve insan kaynakları yönetimi üzerindeki denetim yetkisine ilişkin düzenleme de AYM’nin iptal kararları kapsamında yer aldı.
Bunun yanı sıra hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) uygulamasının bazı bölümleri ile Kamulaştırma Kanunu’nda mülkiyet hakkını ilgilendiren bazı hükümler de Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildi.