Türkiye Tarımda Rekor Kırdı: 185 Ülkeye 2 Bin 226 Çeşit Ürün İhraç Ediliyor.
Tarım ve gıda sektöründe Türkiye’nin üretim ve ihracat kapasitesi dikkat çekici seviyelere ulaştı. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Türkiye’nin 2025 yılında 83,2 milyar dolarlık tarımsal hasıla ile Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesine ulaştığını açıkladı. Türkiye’nin bugün yalnızca iç tüketimi karşılayan bir ülke olmadığını belirten Yumaklı, tarım ve gıda ürünlerinin 185 ülkeye ulaştığını söyledi.
Yumaklı, İstanbul’da Tüyap Kongre ve Fuar Merkezi’nde düzenlenen Foodist İstanbul Uluslararası Gıda ve İçecek Fuarı’nın açılışında sektörün geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Türkiye’nin 86 milyon vatandaşın yanı sıra ülkeyi ziyaret eden 60 milyonu aşkın turistin gıda ihtiyacını karşıladığını ifade eden Yumaklı, 2 bin 226 çeşit tarım ve gıda ürününün ihraç edildiğini ve bu ihracatın ekonomiye 32,6 milyar dolar katkı sağladığını belirtti.
Türkiye tarımsal katma değerde dünya payını artırdı
Küresel ölçekte iklim değişikliği, aşırı hava olayları, jeopolitik gerilimler, tedarik zincirindeki kırılmalar ve artan üretim maliyetlerinin tarım sektörünü doğrudan etkilediğine dikkati çeken Yumaklı, nüfus artışı ve kentleşmenin de gıda ihtiyacını giderek büyüttüğünü söyledi.
2050 yılına yönelik FAO projeksiyonlarının mevcut üretim seviyelerinin üzerinde bir gıda ihtiyacına işaret ettiğini belirten Yumaklı, sınırlı doğal kaynakların daha verimli kullanılmasının zorunlu olduğunu vurguladı. Türkiye’nin bu süreçte üretim planlaması ve teknolojiye odaklandığını ifade etti.
Bakan Yumaklı’nın verdiği bilgilere göre, 2025 Dünya Bankası verilerinde Türkiye dünya ekonomisinde yaklaşık yüzde 1,35 paya sahipken, küresel tarımsal üretimin oluşturduğu katma değerde Türkiye’nin payı yüzde 1,75 seviyesinde bulunuyor. 2002 yılında tarımsal hasılada dünyada 12’nci sırada yer alan Türkiye ise bugün 7’nci sıraya yükseldi.
Türk tarım ürünleri için yeni pazarlar hedefleniyor
Yumaklı, üretimdeki artış kadar Türk ürünlerinin uluslararası pazarlarda daha geniş yer bulmasının da öncelikleri arasında olduğunu belirtti. İhracatçıların yeni pazarlara ulaşabilmesi için teknik engellerin kaldırılmasına yönelik müzakerelerin sürdüğünü aktaran Yumaklı, Türkiye’nin üretim gücünü küresel bir marka değerine dönüştürmek istediklerini söyledi.
Bu kapsamda somon, çipura, levrek ve bademin Çin pazarına girişinin önünün açıldığını belirten Yumaklı, Çin’e kanatlı eti ihracatının başlatılması için yürütülen sürecin de ilerlediğini kaydetti.
Türkiye’nin kiraz ihracatını daha etkin hale getirmek için teknik çalışmalarını sürdürdüğünü ifade eden Yumaklı; incir, üzüm, nar ve elma gibi ürünlerde yeni pazarların açılması için de çalışmalar yapıldığını açıkladı.
Yaş meyve ve sebze, su ürünleri, süt ürünleri ve kanatlı sektörlerinde işletmelerin onay süreçlerinin hızlandırıldığını belirten Yumaklı, Rusya pazarında Türk ihracatçılarının konumunu güçlendirmeye yönelik çalışmaların devam ettiğini dile getirdi.
Körfez ülkelerine ulaşımda yeni ticaret güzergahı
Türkiye’nin geleneksel ihracat pazarlarının korunmasının yanı sıra yeni lojistik imkanların da değerlendirilmesi gerektiğini belirten Yumaklı, özellikle kısa raf ömrüne sahip ürünler açısından Suriye ve Ürdün üzerinden Körfez ülkelerine ulaşan kara yolu bağlantısının önemine işaret etti.
Bakan Yumaklı, Türkiye-Suriye-Ürdün-Suudi Arabistan transit koridorunun 15 Nisan 2026 itibarıyla faaliyete geçtiğini açıkladı. Bu güzergahın etkin kullanılmasıyla yaş meyve ve sebze başta olmak üzere ürünlerin Körfez pazarlarına daha kısa sürede ulaştırılabileceğini söyledi.
4 yeni Organize Tarım Bölgesi üretime başlayacak
Tarım-sanayi entegrasyonunun güçlendirilmesinde Organize Tarım Bölgelerinin (OTB) önemli bir rol üstlendiğini belirten Yumaklı, özellikle sera bölgelerinde jeotermal enerjiden yararlanıldığını, Besi Organize Tarım Bölgeleriyle de hayvancılığın yoğun olduğu bölgelerin ekonomik olarak desteklendiğini ifade etti.
Türkiye genelinde 46 OTB’ye tüzel kişilik kazandırıldığını, bunların 16’sında üretimin başladığını aktaran Yumaklı, yıl sonuna kadar 4 OTB’nin daha üretime geçirilmesinin planlandığını bildirdi.
Kırsal kalkınma kapsamında verilen hibe ve teşviklerle üretimden işleme ve paketlemeye kadar farklı alanlardaki yatırımların desteklendiğini belirten Yumaklı, Türkiye’nin dünya çapında tanınan tarım ve gıda markalarının sayısını artırmayı hedeflediğini söyledi. Bakan, bu kapsamda AB coğrafi işaret tescilli 46 ürünü de örnek gösterdi.
Gıda denetimleri ve güvenilirlik çalışmaları sürüyor
Gıda güvenilirliğinin artırılması amacıyla denetimlerin üretimden tüketime kadar geniş bir alanda sürdürüldüğünü belirten Yumaklı, tüketicilerin işletmelerin denetim geçmişine hızlı biçimde ulaşabilmesi için karekod uygulamasının hayata geçirildiğini ve bazı işletmeler için zorunlu hale getirildiğini ifade etti.
Hasat öncesinden başlayarak haller, toplu tüketim noktaları ve satış yerlerine kadar kontrollerin artırıldığını belirten Yumaklı, B-Reçete başta olmak üzere alınan önlemlerle önemli ilerleme sağlandığını söyledi. Zararlılarla mücadelede kimyasal yöntemlerin yerine biyolojik ve biyoteknik yöntemlerin daha fazla kullanılmasına yönelik politikaların da sürdürüldüğünü aktardı.
Yumaklı, Avrupa Birliği’nin RASFF bildirimlerinde son 4 yılda yüzde 75 azalma yaşandığını belirterek, gıda güvenilirliği alanındaki çalışmaların olumlu sonuç verdiğini ifade etti.
Yeni dönemde karekodlu sağlık sertifikası ve onaylı işletme prosedürleri gibi uygulamaların geliştirileceğini belirten Yumaklı, ithalat ve ihracat süreçlerinde daha izlenebilir ve güvenilir bir sistem oluşturmayı amaçladıklarını kaydetti.
Sözleşmeli üretim vurgusu
Tarım sektörünün küresel gelişmelere karşı dayanıklılığının artırılması gerektiğini belirten Bakan Yumaklı, üretici ile sanayici arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesinde sözleşmeli üretim modelinin önemli bir araç olduğunu söyledi.
Özellikle sanayicilerin ham madde tedarikinde karşılaştığı risklerin azaltılması ve üreticilerin daha güçlü bir zeminde üretim yapabilmesi için sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması gerektiğini ifade eden Yumaklı, bu modeli hem üretici hem de sanayici açısından güvenli bir seçenek olarak değerlendirdi.
Yumaklı, Türkiye’nin sahip olduğu coğrafi avantaj, üretim altyapısı, teknolojiye uyum kapasitesi ve tarım politikaları sayesinde küresel gıda tedarikinde güçlü konumunu koruyacağını belirtti.
Konuşmasının ardından kurdele kesim törenine katılan Bakan Yumaklı, Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve beraberindeki heyetle birlikte fuar alanını gezdi. Yumaklı, stantlarda yer alan firmalardan ürünleri ve çalışmaları hakkında bilgi aldı.