TÜİK: KOBİ’ler en fazla ticaret sektöründe faaliyet gösterdi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı Küçük ve Orta Büyüklükteki Girişim İstatistikleri’ni açıkladı.
Sanayi ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren 3 milyon 928 bin girişim KOBİ sınıfına girmektedir
KOBİ’ler 2024 yılında toplam girişim sayısının %99,6’sını oluşturdu. Buna karşılık; istihdamın %68,5’ini, personel maliyetinin %43,5’ini, cironun %44,1’ini, üretim değerinin %39,8’ini ve faktör maliyetiyle katma değerin %41,2’sini oluşturdu.
KOBİ’ler en fazla ticaret sektöründe faaliyet gösterdi
Ekonomik faaliyetlerin istatistiki sınıflamasına (NACE Rev.2) göre 2024 yılında KOBİ’lerin; %35,1’i toptan ve perakende ticaret, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı sektöründe faaliyet gösterirken, %15,3’ü ulaştırma ve depolama sektöründe, %12,1’i ise imalat sanayi sektöründe faaliyet gösterdi.
KOBİ istihdamı içindeki en yüksek oran imalat sanayi sektöründe oldu
2024 yılına ilişkin olarak; imalat sanayi sektöründe faaliyet gösteren KOBİ’lerin istihdamının toplam KOBİ istihdamı içindeki oranı %25,4 olurken, personel maliyeti için bu oran %33,5, ciroda %25,5, faktör maliyetiyle katma değerde %34,9 ve üretim değerinde ise %41,2 olarak gerçekleşti.
Orta ölçekli girişimlerde çalışan başına katma değer 2024 yılında 969 bin TL olarak gerçekleşti
KOBİ girişimleri için 2015 yılında çalışan başına ortalama katma değer 26 bin TL iken, 2024 yılında bu değer 479 bin TL oldu. KOBİ grupları içerisinde 2015 ve 2024 yılları için en yüksek çalışan başına katma değer sırasıyla 46 bin TL ve 969 bin TL ile orta ölçekli girişimlerde gerçekleşirken, aynı yıllar için bu değerler küçük ölçekli girişimler için sırasıyla 31 bin TL ve 558 bin TL, mikro ölçekli girişimler için ise 12 bin TL ve 175 bin TL olarak gerçekleşti.
KOBİ’lerde çalışan başına personel maliyeti 2024 yılında 253 bin TL olarak gerçekleşti
2015 yılında KOBİ girişimleri için çalışan başına ortalama personel maliyeti 17 bin TL iken, 2024 yılında bu değer 253 bin TL oldu. KOBİ grupları içerisinde 2015 ve 2024 yılları için en yüksek çalışan başına personel maliyeti sırasıyla 27 bin TL ve 439 bin TL ile orta ölçekli girişimlerde gerçekleşirken, aynı yıllar için bu değerler küçük ölçekli girişimler için sırasıyla 20 bin TL ve 310 bin TL, mikro ölçekli girişimler için ise 8 bin TL ve 121 bin TL olarak gerçekleşti.
İmalat sanayindeki 3 bin 790 KOBİ yüksek teknoloji sınıfında üretim yaptı
İmalat sanayi sektöründe faaliyet gösteren KOBİ’ler teknoloji düzeylerine göre sınıflandırıldığında, %54,8’i düşük teknoloji sınıfında üretim yaparken, büyük ölçekli girişimlerde bu oran %41,5 oldu.
KOBİ büyüklük gruplarına göre incelendiğinde; mikro ölçekli girişimlerin %56,2’si düşük teknoloji sınıfında üretim yaparken, %32,1’i orta-düşük teknoloji, %11,0’ı orta-yüksek teknoloji ve %0,7’si yüksek teknoloji sınıfında üretim yaptı. Buna karşılık küçük ölçekli girişimlerde bu oranlar sırasıyla %48,3, %32,7, %17,9 ve %1,1 iken, orta ölçekli girişimlerde %47,7, %31,0, %19,8 ve %1,5 oldu.
KOBİ’lerin 2024 yılında doğum oranı %15,9 oldu
2023 yılında doğan KOBİ girişim sayısının, 2023 yılındaki aktif KOBİ girişim sayısına oranı (girişim doğum oranı) %15,3 ve 2023 yılında doğan KOBİ girişimlerindeki istihdamın, 2023 yılındaki aktif KOBİ’lerin toplam istihdamı içindeki payı %6,9 iken, 2024 yılında bu oranlar girişim doğum oranında %15,9 ve istihdam payında ise %7,0 olarak gerçekleşmiştir.
KOBİ’lerin 2024 yılında en yüksek doğum oranı %17,3 ile mikro ölçekli girişimler olurken bunu sırasıyla %4,7 ile küçük ölçekli ve %4,2 ile orta ölçekli girişimler takip etmiştir. Yine doğan girişimlerin istihdam içindeki oranlarında en yüksek oran %12,4 ile mikro ölçekli girişimler olurken, bunu %2,7 ile küçük ölçekli ve %1,9 ile orta ölçekli girişimler takip etmiştir.
KOBİ’ler toplam ihracatın %29,6’sını gerçekleştirdi
2024 yılına ilişkin toplam ihracatın %29,6’sı, ithalatın ise %15,9’u KOBİ’ler tarafından gerçekleştirildi.
2024 yılı toplam ihracatında; mikro ölçekli girişimlerin payı %2,4 iken, küçük ölçekli girişimlerin payı %10,7, orta ölçekli girişimlerin payı ise %16,5 oldu. Büyük ölçekli girişimlerin payı ise %70,4 olarak gerçekleşti. KOBİ’lerin ihracatının %59,4’ü ticaret sektöründe gerçekleşirken, %34,3’ü ise imalat sanayi sektöründe gerçekleştirildi.
KOBİ’lerin ithalattaki payı %15,9 oldu
2024 yılı toplam ithalatında; mikro ölçekli girişimlerin payı %0,9, küçük ölçekli girişimlerin payı %5,2, orta ölçekli girişimlerin payı ise %9,8 oldu. Büyük ölçekli girişimlerin payı ise %84,1 olarak gerçekleşti.
KOBİ’lerin ithalatının %65,6’sı ticaret sektöründe gerçekleşirken, %25,8’i ise sanayi sektöründe gerçekleştirildi.
KOBİ’lerin 2015 yılında 49 milyar dolar olan ihracat değeri 2024 yılında 76 milyar dolara yükseldi. İthalatta ise 2015 yılında 36 milyar dolar olan değer, 2024 yılında 51 milyar dolara yükseldi.
KOBİ’lerin toplam ihracatının %48,0’ı Avrupa ülkelerine yapıldı
KOBİ’ler tarafından 2024 yılında yapılan ihracatın %48,0’ı Avrupa ülkelerine, %34,3’ü Asya ülkelerine gerçekleştirildi. KOBİ’ler ithalatının %48,1’ini Avrupa ülkelerinden, %42,9’unu ise Asya ülkelerinden yaptı.
