Şirketlerin döviz desteğinde yeni dönem: Şimşek duyurdu, şartlar değişti.
Şirketlerin dövizlerini Türk lirasına dönüştürmesini teşvik eden Merkez Bankası desteğinde yeni uygulama dönemi başlıyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Finansal İstikrar Komitesi gündeminde değerlendirilen düzenlemelerin TCMB tarafından hayata geçirildiğini açıkladı.
Şimşek, yapılan değişikliklerle destek mekanizmasının daha sade ve esnek hale getirildiğini, böylece daha fazla firmanın uygulamadan yararlanmasının önünün açıldığını belirtti. İhracata üretim ve tedarik yoluyla katkı sağlayan şirketlerin de sistemden daha kolay faydalanabileceği bildirildi.
Yeni uygulama 1 Ekim’de başlayacak
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, ağustos ayında Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğ değişikliğinin ardından uygulamanın ayrıntılarını belirleyen talimatı yayımladı.
“Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğe İlişkin Uygulama Talimatı” kapsamında yeni sistem 1 Ekim itibarıyla uygulanacak.
Yeni düzenlemede firmaların döviz almama taahhüdü kaldırılırken, bunun yerine döviz pozisyonuna ilişkin bir kriter getirildi.
Destek tutarı firmanın katma değeriyle bağlantılı olacak
Yeni sistemde şirketlerin destek kapsamında satabileceği döviz miktarına üst sınır getirildi. Yıllık döviz satış limiti, firmanın katma değeri esas alınarak belirlenecek.
Katma değer hesabında, Gelir İdaresi Başkanlığından alınacak yıllık faaliyet karı ile Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığından temin edilecek 12 aylık iş gücü maliyetinin toplamı dikkate alınacak. Firmanın yıllık döviz satış limiti bu tutarı aşamayacak.
Destekten yararlanmak isteyen şirketler için ayrıca döviz pozisyon şartı uygulanacak. Buna göre firmanın likit döviz varlıklarının net satış hasılatına veya aktif büyüklüğüne oranının yüzde 10’u geçmemesi gerekecek.
Şirketler bu şartı, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenecek “Döviz Pozisyonu Bildirim Formu” ile belgeleyecek. Söz konusu form 15 gün süreyle geçerli olacak.
İhracata tedarik sağlayan şirketlere de destek yolu açılıyor
Yeni uygulamayla aracı ihracatçı üzerinden ihracat gerçekleştiren tedarikçi firmaların da destek mekanizmasından doğrudan yararlanabilmesine imkan tanınacak.
Aracı ihracatçının tedarikçi adına yaptığı döviz satışının TL karşılığı aracı ihracatçıya aktarılırken, destek ödemesi doğrudan tedarikçi firmaya yapılabilecek.
Bu süreçte tedarikçinin kendi döviz satış ve destek limitleri ile döviz pozisyon oranı dikkate alınacak. Böylece ihracata ürün sağlayan şirketlerin de destekten yararlanmasının kolaylaştırılması hedefleniyor.
Bankaların sorumluluğu artırılacak
Düzenlemeyle birlikte aracı bankaların kontrol ve denetim süreçlerindeki sorumlulukları da genişletilecek.
Bankalara, destek tutarı üzerinden en fazla yüzde 1 oranında komisyon alma imkanı tanınacak. Bankaların aracılık görevlerinin güçlendirilmesiyle uygulamanın daha etkin yürütülmesi, kontrol mekanizmalarının sıkılaştırılması ve olası suistimallerin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Mehmet Şimşek ise yeni düzenlemeyle üretim, istihdam ve katma değer oluşturan reel sektörün desteklenmeye devam edileceğini, uygulamaların sahadan gelen öneriler doğrultusunda şekillendirileceğini belirtti.