Bakan Şimşek, “Denetimlerimizi katbekat artırarak yeni bir safhaya geçeceğiz.” açıklamasında bulundu.
Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan alınan bilgilere göre, kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), saha denetimlerine 2024 yılında yoğunlaştı. Vergi kayıp ve kaçağını önlemek için uyumsuz mükellefleri belirlemeye yönelik analizler yapan Başkanlık, ihbar ve şikayetlerle sahadan gelen önerileri de dikkate alarak denetim alanlarını belirledi.
2024 yılında, KDV uyumsuzluğu, belge düzeni ve ödeme kayıtlarının uyumu gibi birçok sektörde kayıt dışılığı önlemeye yönelik denetimler gerçekleştirildi. Bu kapsamda bandrollü ürünler ve akaryakıt ürünlerine yönelik incelemeler de yapıldı. GİB, toplamda 1 milyon 125 bin 410 saha denetimi gerçekleştirirken, bu denetimler sonucu 7,4 milyar lira ceza kesti.
Ayrıca, 32 bin 255 kişinin vergi kaydı olmadan tamamen kayıt dışı faaliyet yürüttüğü tespit edildi. Bu durumla ilgili işlemler tamamlanarak, 10 milyar liralık vergi tahakkuku yapıldı. Kira gelirlerine yönelik yürütülen çalışmalarda ise 425 bin konutta yoklama yapılarak, 376 bin yeni mükellefin beyanname vermesi sağlandı. Bu çalışma sayesinde, kira beyannamesi verenlerin sayısı bir önceki yıla göre %26 artış gösterdi ve toplamda 3,1 milyar liralık kira geliri beyan edildi.
2007 yılında başlatılan tütün ve alkollü içkilere yönelik bandrol uygulamasıyla, bu ürünlerin kayıt dışı veya kaçak olup olmadığı kolayca tespit ediliyor. 2024 yılında, GİB’in yetiştirdiği özel bandrol ekipleri tarafından 16 milyonun üzerinde sigara ve alkollü içki ile 600 milyon dal makarona yönelik denetimler yapıldı. Kaçak olduğu belirlenen 2 milyon sigara ve alkollü içki ürünü ile 120 milyon dal makaron, adli işlemler için kolluk kuvvetlerine bildirildi.
GİB, nakdin yoğun kullanıldığı sektörlerde izaha davet ve gönüllü uyum süreçlerini hayata geçirdi. Fiziki ve sanal POS cihazlarının usulsüz kullanımı, IBAN yoluyla yapılan tahsilatlar ve kayıtlara yansımayan hasılatlar incelenerek mükelleflerden açıklama talep edildi.
Vergi ziyaına yol açan 25 farklı konuda, sporcu gelirleri, kar payı beyanları ve özel tekne satışları gibi alanlarda 137 bin 25 mükellef tespit edildi. Bu mükelleflerden 132,5 milyar liralık kayıt dışı hasılat için gönüllü uyum ve izaha davet kapsamında 252 bin 322 beyanname alınarak, 27,3 milyar lira kayıt dışı hasılat beyan edildi.
Bu çalışmalara uyum sağlamayan mükellefler hakkında ise gerekli işlemler yapılacak.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bu alandaki denetimlerin önemine işaret ederek, “Geçtiğimiz yıl yaptığımız düzenlemelerle vergi cezalarında etkinliğin artırılması amacıyla ceza tutarlarında önemli artışlar yaptık, kayıt dışı çalışan mükelleflere artırımlı cezalar öngördük. Ayrıca daha önce ceza uygulaması bulunmayan uyumsuzluklara da ceza uygulaması getirdik. Geçtiğimiz yıl olduğu gibi bu yıl da kayıt dışılıkla mücadelemiz aralıksız devam edecek.” dedi.
Kayıt dışılıkla mücadele amacıyla yaptıkları saha denetimlerinde çok önemli tespitlerde bulunduklarını vurgulayan Şimşek, şunları kaydetti:
“Vergide adalet ve verimlilik ilkesi çerçevesinde kayıt dışı ekonomiyle mücadeleye yönelik denetimlerimiz yeni nesil analiz teknikleriyle sürecek. Bakanlık olarak bu yıl da bir yandan vergiye gönüllü uyumu gözetirken bir yandan da kayıt dışıyla mücadele denetimlerimizi katbekat artırarak yeni bir safhaya geçeceğiz.”
