Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, dünkü Kabine toplantısının ardından basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Bakan Işıkhan, emeklilere sunulacak olan 5 bin TL ikramiye için bir tarih açıkladı.
Çalışmayan emeklilere 5 bin TL ikramiye ne zaman verilecek?
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, çalışmaların devam ettiğini işaret etti. Bakan Işıkhan, “Ödemeler Kasım’ın 15’ini geçmeyecek gibi duruyor.” dedi.
12,2 milyon emekliyi ilgilendiren ödemelerin bütçeye toplam maliyeti 61 milyar lira olarak açıklanmıştı.
Öte yandan Milliyet Gazetesi Yazarı Cem Kılıç, emeklilere verilecek olan 5 bin TL ikramiyeye ilişkin tüm detayları anlattı. Cem Kılıç’ın yazısı şu şekilde:
“Emeklilere ödenecek 5.000 TL’lik ikramiyeyle ilgili kanun teklifi Meclis’te kabul edildi. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek kanun sonrası emeklilere 5.000 TL ikramiye ödenecek. Çalışan emekliler ise ikramiye alamayacaklar.
5.000 TL’lik ikramiye önümüzdeki günlerde emekli aylığı alanlar ile dul ve yetim aylığı alanlara ödenecek. Ayrıca ikramiyeden sürekli iş göremezlik geliri alanlar ve sürekli iş göremezlik geliri alırken vefat edenlerin geride kalan hak sahipleri ve yurtdışı hizmet birleştirmesi yaparak emekli olmuş kişiler de yararlanabilecek.
5.000 TL’lik ikramiye emeklilere tam olarak ödenecek. Diğer yandan dul ve yetim aylığı alanlara ölüm aylığı pay sahipliği oranında ikramiye ödenecek. Örneğin geride kalan dul eşin ölüm aylığı hak sahipliği yüzde 75 ise 3.750 TL, yüzde 50 ise 2.500 TL ikramiye alması söz konusu olacak. Geride kalan yetim çocuklar için ise yüzde 25’lik pay sahipliği çerçevesinde 1.250 TL ikramiye ödemesi yapılacak.
Sürekli iş göremezlik geliri alan kişiler iş göremezlik oranları çerçevesinde, yurtdışı hizmet birleştirmesi ile Türkiye’den kısmi aylık alan kişiler ise Türkiye’deki prim gün sayıları çerçevesinde ikramiye alacaklar. Örneğin iş göremezlik oranı yüzde 65 olan bir kişiye 3250 TL, Türkiye’deki prim gün sayısı 3.600, Almanya’daki prim gün sayısı 5.400 olan ve birleştirme ile 9.000 günle emekli olan bir kişiye ise 2.000 TL ikramiye ödenecek.
5.000 TL’lik ikramiye yalnızca ekim ayı içerisinde çalışması olmayan emeklilere ödenecek. Bu kapsamda;
1. Ekim ayı içerisinde sosyal güvenlik destek primine tabi çalışması olan emekliler, (hem emekli aylığı alıp hem çalışmaya devam edenler)
2. Banka sandıklarına tabi olarak çalışan emekliler,
3. Emekli olduktan sonra Bağ-Kur’a tabi çalışması olup sigortalı olması gerekmeyen emekliler,
4. Kamuda hem emekli aylığı alıp hem çalışmaya devam eden emekliler,
Dolayısıyla ekim ayı içerisinde SGDP ile sigortalı olarak çalışan emekliler ile banka sandıklarında çalışmaya devam eden emeklilere ikramiye ödenmeyecek. Diğer yandan emekliler, emekli olduktan sonra Bağ-Kur’a tabi çalışmaları halinde sigortalı olmak zorunda değiller. Ancak ekim ayı içerisinde Bağ-Kur’a tabi çalışması olan emeklilere de 5.000 TL’lik ikramiye ödenmeyecek. Aynı şekilde kamuda emekli aylığı kesilmeden çalışmaya izin verilen pozisyonlarda görev yapanlar da 5.000 TL’lik ikramiyeden yararlanamayacak.
Ekim ayı içerisinde çalışması olan emeklilerin tespiti SGK tarafından yapılacak. SGDP ile çalışan emeklilerin tespiti kolaylıkla yapılacaktır. Aynı şekilde banka sandıklarına tabi olarak çalışan emeklilerin de tespitinin yapılması mümkün. Ancak özellikle ekim ayı içerisinde Bağ-Kur’a tabi çalışması olan emeklilerin tespiti zaman alabilecektir. Bu tespit emekli olduktan sonra Bağ-Kur’a tabi çalışması olan emeklilerin SGK’ya bildirimi yapılmadığı için vergi dairesi ve oda, kooperatif ve borsa kayıtlarından yani vergi ve oda kayıtlarından yapılacaktır.
5.000 TL’lik ödeme için ekim ayında çalışması olmama şartı yalnızca emekliler için geçerli. Dul ve yetim aylığı alan kişiler için böyle bir şart söz konusu değil. Dolayısıyla ölüm aylığı alan kişiler ekim ayı içerisinde çalışması olsa dahi ikramiye alabilecek. Ölüm aylığı hak sahipliği çerçevesinde kendilerine ikramiyeleri ödenecek.
5.000 TL’lik ödemenin yersiz yapıldığının anlaşılması halinde SGK ilgili kişilerden yersiz ödenen tutarları gelir veya aylıklarından yüzde 25’lik kesintiler halinde geri alacak. Dolayısıyla 5.000 TL’lik ikramiyeyi haksız aldığı tespit edilen emeklilerden bu tutarlar aylıklarının dörtte biri oranında kesinti yapılarak iade alınacak. Bu hüküm nedeniyle geriye dönük giriş çıkış hilesine başvurulmaması önemli. Ekim ayı içerisinde çalışması olmakla birlikte işe giriş bildirgesi verilmemiş kişilerin sadece ikramiye almaları için girişlerinin ertelenmesi ya da geriye dönük işten çıkış bildirgesi verilmesi gibi durumlarda, kişinin fiilen çalıştığının tespit edilmesi halinde hem işverene idari para cezası ve sigortasız işçi çalıştırmaya dair yaptırımlar uygulanacak, hem de kişiden yersiz ödenen ikramiye tutarı iade alınacaktır. Bu yaptırımlarla karşılaşmamak adına giriş çıkış hilesine başvurulmaması önemli.”
