1939 ve 1945 yılları arasında yaşanan 2. Dünya Savaşı, gezegenin her yerinde büyük bir yıkıma neden oldu. Bugün var olan ülkeler arasında ise, Polonya’nın bu konuda en büyük zararı gördüğünü söylemek mümkün. Yahudi Soykırımı da dahil olmak üzere, Nazi Almanya’sında yaşanan insanlık suçu niteliğindeki olayların birçoğunda Polonya mağdur oldu. Savaşın bitmesinin üzerinden 77 yıl geçti. Ancak Polonya’nın savaşa dair tazminat edinememiş olması, ülkedeki vatandaşların en büyük rahatsızlıklarından biri. Şu anda hükûmetin başında olan Jaroslav Kaczynski, Almanya’nın kendilerine ödeme yapması için resmi istekte bulunmaya hazırlanıyor.
İktidarda bulunan milliyetçi kökenli Hukuk ve Adalet Partisi’nin Genel Başkanı Jaroslaw Kaczynski; ülkenin hakkı olduğunu belirttiği savaş tazminatını mutlaka alacaklarını duyurdu. 1.3 trilyon dolar civarında bir tazminat taleplerinin olacağını söyleyen Başbakan Kaczynski; eldeki en sınırlı yollarla bu rakamın hesaplandığını ve şartların gelişmesi halinde miktarın daha da yükseleceğini dile getirdi. Ancak bu tazminatın istenmesi ve alınması konusunda, Başbakan Kaczynski’ye olan güven son derece az.
Partisinin iktidara geldiği 2015 yılından bu yana savaş tazminatı konusunu gündemde tutan Kaczynski; 7 yıldır bu konuda hiçbir talepte bulunmadı. Yurt dışı kaynaklı haber ajanslarından alınan bilgiye göre; 2019’da da benzer bir hesabın yapıldığı ve 850 milyar dolar çıktığı öğrenildi. Polonya Başbakanı’nın bu konuyu ülkede gündemde tutmasının ana sebebinin oy kaygısı olduğu düşünülmekte. 1.3 trilyon dolar seviyesine kadar çıkan savaş tazminatı isteğinin tahsil edilmesi, Polonya’nın ekonomik gücünün neredeyse iki katına çıkması anlamına geliyor. Bu vaatle vatandaşları oyaladığı söylenen Kaczynski’nin; 7 yıldır bu talebi yapmamasıyla kendisini ve ülkeyi haksız konumuna düşürdüğü de dile getiriliyor.
Polonya Muhalefeti: İç Politika Kampanyası
Hukuk ve Adalet Partisi’nin iktidara geliş önerilerinden biri olan savaş tazminatı vaadi, 7 yıl sonrasında tekrardan öne sürülmekte. Bu konu hakkında iktidarı sert bir biçimde eleştiren muhalefet kesimi ise, ülkenin acılarının sömürüldüğünü ve oy için lehte kullanıldığını belirtiyor. Muhalefet partilerinden Sivil Platform’un lideri Donald Tusk; Kaczynski ve ekibinin, kendilerine olan milliyetçi desteği artırmak için bu yollara başvurduğunu söylüyor.
İktidara geldikleri dönemden bu yana tazminatın alınacağını ve tazminatın miktarını sürekli yükselttiklerini söylediği bilinen Hukuk ve Adalet Partisi; 7 yıldır bu konuda aksiyon almaması nedeniyle son iddiasında da tam anlamıyla karşılık bulamadı. Ancak seçimlere yaklaşılan süreçte oyların düşmesi veya koalisyon ihtiyacının oluşması halinde; bu kozun yeniden kullanılacağı ve talebin resmen yapılacağı öngörülüyor. Ancak Polonya’nın bu konuda önünde büyük bir engel var.
1953 yılında Doğu Bloğu ülkeleri arasında yer alan Polonya; dönemin komünist rejimi tarafından yönetilmekteydi. Rejimin savaş tazminatı isteğinden vazgeçmiş olması; yeni hükûmetlerin de önünü tıkayan hususlardan biri. Dönemin Batı Almanya’sından olan talebini resmen geri çeken Polonya; şimdiki hükûmet tarafından kabul edilmeyen bir karar almış oldu. Hukuk ve Adalet Partisi Genel Başkanı ve Başbakan Kaczynski; alınan bu kararın Polonyalılar’ın iradesi dışında olduğunu dile getirmekte. Konu hakkında eyleme geçilip geçilmeyeceği ise henüz belirsiz.
