2024 Nobel Fizik Ödülü’nün sahipleri açıklandı.
İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, 2024 Nobel Fizik Ödülü’nün sahiplerini açıkladı. Bu yıl ödül, yapay sinir ağları ve makine öğrenimi alanında önemli katkılarda bulunan ABD’li bilim insanı John Hopfield ve İngiliz Geoffrey Hinton’a verildi. Hopfield ve Hinton, “yapay sinir ağları ile makine öğrenimini sağlayan temel keşif ve icatlar” nedeniyle bu ödüle layık görüldü.
John Hopfield, verilerdeki görüntü, bilgi ve diğer örüntüleri depolayabilen ve yeniden yapılandırabilen bir ilişkisel bellek sistemi geliştirmiştir. Geoffrey Hinton ise verilerdeki özellikleri insan müdahalesi olmadan keşfeden bir yöntem icat ederek, resimlerdeki belirli ögeleri tanımlama görevlerini gerçekleştirmektedir.
2023 Nobel Fizik Ödülü, “maddedeki elektron dinamiklerinin incelenmesi için attosaniye ışık darbeleri üreten deneysel yöntemler” keşfeden Pierre Agostini, Ferenc Krausz ve Anne L’Huillier’e verilmişti.
John Hopfield, 15 Temmuz 1933’te Illinois, ABD’de doğmuştur. 1986’da California Teknoloji Üniversitesinde (Caltech) Hesaplama ve Sinir Sistemleri doktora programının kurucularından biri olmuştur. 2022 yılında istatistiksel fizik alanında Boltzmann Madalyası’nı Deepak Dhar ile paylaşmıştır. Şu anda Princeton Üniversitesinde Moleküler Biyoloji ve Yaşam Bilimleri profesörü olarak görev yapmaktadır.
Geoffrey Hinton, 6 Aralık 1947’de Londra, İngiltere’de doğmuştur. “Yapay Zekanın Babası” olarak anılan Hinton, 2018 yılında Yoshua Bengio ve Yann LeCun ile Turing Ödülü’nü almıştır. 2023 yılına kadar Google’da çalışmış ve yapay zeka teknolojisinin riskleri konusunda endişelerini dile getirerek şirketten ayrıldığını açıklamıştır. Hinton, şu anda Toronto Üniversitesinde Bilgisayar Bilimleri profesörü olarak görev yapmaktadır.
Nobel Ödülleri, İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, İsveç Akademisi, Karolinska Enstitüsü ve Norveç Nobel Komitesi tarafından fizik, kimya, edebiyat, barış ve tıp alanlarında en başarılı kişilere veya kuruluşlara verilmektedir. Nobel Ekonomi Ödülü ise 1968’de İsveç Merkez Bankası tarafından Alfred Nobel’in anısına oluşturulmuştur. Her yıl, Alfred Nobel’in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık’ta ödül törenleri düzenlenmektedir. Ödüllerin verildiği yıllar arasında iptaller de yaşanmıştır; bu iptallerin çoğu Birinci ve İkinci Dünya Savaşları sırasında gerçekleşmiştir. Ayrıca, Kovid-19 salgını nedeniyle 2020 ve 2021’de de ödül törenleri yapılamamıştır.
