Bakan Tunç’tan ‘uzman uzlaştırmacı’ modeli açıklaması geldi.
Bakan Tunç, Ankara’da gerçekleştirilen ‘Uzlaştırma Ödül Töreni’ne iştirak etti. Burada Bakan Tunç, adaletin toplumsal yaşamın bir parçası haline gelmesi ve bireyler arasındaki anlaşmazlıkların adil bir şekilde çözümlenmesinin temel amaçlarından biri olduğunu vurguladı.
Tunç, bu kapsamda adaletin kalitesini ve adalete erişimi daha da geliştirmek için amaca uygun uyuşmazlık çözümü araçlarına olan ihtiyacın arttığını vurguladı. Tunç, “Bakanlık olarak, adaletin hakkıyla yerine gelmesi ve makul bir sürede tecelli etmesi için çalışmaya devam ediyoruz. Çalışmalarımıza temel olmak üzere; Yargı Reformu Stratejisi Belgesi ile İnsan Hakları Eylem Planı hazırlıklarına başladık” dedi.
Geçen sene ceza ve hukuk mahkemelerinde 4 milyon 605 bin 232 karar verildiğini açıklayan Tunç, “Geçen yıldan devreden dosya sayısıyla birlikte şu anda ceza ve hukuk mahkemelerimizde Yargıtay hariç derdest dosya sayımız 3 milyon 680 bin 760’dır. Cumhuriyet Başsavcılıklarımızda geçen yıldan devredenlerle birlikte dosya sayısı şu anda 5 milyon 750 bin 424’tür. Toplamda savcılık ve mahkemelerimizdeki dosya sayısı yaklaşık 9 milyondur. Hakim ve savcılarımızın sayısını arttırmak için de adımlar attık. Hakim ve savcılarımızın niceliğini artırırken niteliğini de yükseltmenin gayreti içinde olduk. Hukuk mesleklerine giriş sınavını getirdik. 2024 yılı itibarıyla gelmiş oluyor. Avukatlık stajına başlamak için giriş sınavına girmek gerekiyor. Hakim ve savcı yardımcılığı sınavına girmek için de öncelikle hukuk mesleklerine giriş sınavında da başarı elde etmek zorunda olacak” diye konuştu.
Tunç, 23-24 Aralık tarihlerinde yapılacak ilk sınavla beraber ilk hakim ve savcı yardımcılarının alınacağını ve hakim savcı adaylığında 2 yıl olan eğitim süresinin ise hakim ve savcı yardımcılığında 3 yıla çıkartıldığını kaydetti.
Öte yandan hukuk davalarında alternatif uyuşmazlık yöntemi olan ara buluculukta önemli başarılar elde edildiğini belirten Tunç, “Yargının iş yükünü azaltan ve tarafların dostane şekilde, bir araya gelerek, konuşarak uyuşmazlıklarını çözüme kavuşturduğu ara buluculuk uygulamamız 2013’te ihtiyari olarak başlatıldı. 2018 yılında iş uyuşmazlıklarında, 2019’da ticari uyuşmazlıklarda 2020’de tüketici uyuşmazlıklarında dava şartı zorunlu ara buluculuk sistemimize dahil oldu. 1 Eylül 2023 itibarıyla kira, ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşuluk hukukundan kaynaklı uyuşmazlıklar ile tarım sözleşmelerinden kaynaklı uyuşmazlıklar da dahil oldu. Kira hukukunda ara buluculuk başarılı bir şekilde devam ediyor. Kirada anlaşma oranının anlaşmama oranından daha fazla olduğunu görüyoruz” ifadelerini kullandı.
Tunç, hukukta alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinde başarı oranının 2023’ten bu yana ihtiyaride yüzde 99, zorunluda yüzde 49 olduğunu bildirdi.
Uzlaştırma Kurumu’nun ilk kez 2005 yılında ceza adalet sistemine dahil edildiğini anımsatan Tunç, “2016 yılında yaptığımız düzenlemeyle uzlaştırma, ceza yargılamasının yükünü hafifleten, çözümün taraflarca bulunmasını sağlayan etkin bir kurum haline gelmiştir. Bu düzenlemeler kapsamında; Cumhuriyet başsavcılıkları bünyesinde uzlaştırma büroları kurduk. Bu bürolara yeteri kadar Cumhuriyet savcısı ile personel görevlendirdik. Böylece uzlaştırma kapsamında kalan suçlar ile uzlaştırma iş ve işlemlerine özgü bir birim oluşturduk. Önümüzdeki süreçte belirli suçlarda uzman uzlaştırmacı uygulamasına geçmeyi planlıyoruz. Böylece uzlaştırma süreci; uyuşmazlık konusuna özgü ihtisas bilgisine sahip uzlaştırmacılar tarafından yürütülecek ve daha da başarılı sonuçlar alınacaktır” dedi.
Tunç, Ankara, İstanbul ve Adana adliyelerinde pilot uzman uzlaştırmacı modeli uygulamasına başlandığını, yakın zamanda Türkiye genelinde uygulamaya geçileceğini belirterek, “Uzlaştırmada elde edilen çıktılar, uyuşmazlıkların hızlı, dostane ve barışçıl bir şekilde çözülmesine verdiğimiz önemi bir kez daha göstermiştir. Hali hazırda, uzlaştırıcı siciline kayıtlı 32 bin 477 uzlaştırmacı bulunmaktadır. 1 Ocak 2017’den günümüze kadar toplam 1 milyon 526 bin 759 dosyada uzlaşma sağlanmıştır. Uzlaşma sağlanamayan dosya sayısı 319 bindir. Bu sonuçlar büyük bir başarıyı ortaya koymaktadır. Yılda bir mahkemede ortalama 500 dosyanın karara bağlandığını kabul edersek; uzlaşma sayısı kabaca her yıl için 500 mahkemenin iş yüküne denk gelmektedir” değerlendirmesinde bulundu. Tunç’un konuşmasının ardından başarılı uzlaştırmacılarına plaket ve ödüller verildi.
Programın ardından basın mensuplarının sorularını cevaplandıran Tunç, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığınca Hakimler ve Savcılar Kurulu’na (HSK) gönderilen ihbar mektubunun ardından başlatılan soruşturmaya ilişkin, “HSK Teftiş Kurulu Başkanlığınca 3 müfettiş görevlendirdik. Müfettişlerimiz gerekli incelemeyi ve soruşturma çalışmalarını yaptıktan sonra da bahsedilen iddialarla ilgili bir karara yetkili makamlarımız varacaktır. Bundan hiç şüpheniz olmasın. Türkiye’nin dört bir yanından bütün Cumhuriyet başsavcılarımız savcılarımız buradaydı. Hepsiyle görüşüyoruz. Onlar illerinde, adliyelerinde özellikle yargının adil, etkin işlemesi noktasında büyük gayret gösteriyorlar ve suçla mücadelede de her zaman onlarla koordineli çalışmak durumundayız. Dile getirilen iddianın inceleme ve soruşturma yetkisi HSK Teftiş Kurulu’ndadır. Teftiş Kurulu müfettişleri bu iddiaları bahsedilen kişilerle, olaylarla ilgili soruşturmasını yapar ve o soruşturmanın neticesine göre yetkili makam karar verir” diye konuştu.
Tunç, sosyal medyada suç örgütleri ile ilgili soruşturmaların üzerine gidilmediği yönündeki eleştirilerin hatırlatılması üzerine, “İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan bir soruşturma söz konusu. Orada 12 kişi hakkında yurt dışı çıkış yasağı, adli kontrol tedbiri kararı verildi. Bütün mal varlıklarına da el konuldu. MASAK raporları çerçevesi içerisinde de bütün bunlar yargımız tarafından süratle gerçekleşiyor. Sosyal medyada yargının bu konuda duyarsız kaldığı eleştirilerine kesinlikle katılmayın, bunlara inanmayın. Yargı her türlü suçun üzerine kararlılıkla gider. Son zamanlarda çeteler üzerine yapılan operasyonlar, uyuşturucu tacirlerinin üzerine gidilmesi tüm bunlar yargının talimatlarıyla, Cumhuriyet başsavcılıklarımıza gelen ihbarların anında değerlendirilerek kolluğa verilen talimatlarla Cumhuriyet başsavcısı ve savcılarımızın konunun üzerine hassasiyetle gitmesiyle gerçekleşiyor. Yargı, her türlü suç şebekesinin üzerine gitmeye bundan sonra da devam edecektir. Türkiye’yi huzurlu bir geleceğe, her türlü şiddetten, terörden arınmış ve çetelerden arınmış bir ülke yapmanın gayreti içerisindeyiz” ifadelerini kullandı.
