Haldun Dormen kimdir? Nereli, kaç yaşında?
Dormen, ortaokul eğitimini Galatasaray Lisesi’nde tamamlamış, lise öğrenimini ise Robert Kolej’de sürdürmüştür. Tiyatro eğitimini Amerika Birleşik Devletleri’nde saygın Yale Üniversitesi’nde yüksek lisans derecesiyle tamamlayan Dormen, iki yıl boyunca ABD’de çeşitli tiyatrolarda oyunculuk ve yönetmenlik yapmıştır. Hollywood’da Pasadena Playhouse’da dört oyunda sahne almıştır.
Türkiye’ye döndüğünde Muhsin Ertuğrul yönetimindeki Küçük Sahne’ye katılan Dormen, ilk kez “Cinayet Var” adlı oyundaki dedektif rolüyle Türk seyircisiyle buluşmuştur. 1955 yılında kendi adını taşıyan Dormen Tiyatrosu’nu kurarak Türk tiyatrosuna önemli bir katkı sağlamıştır.
DORMEN TİYATROSU VE MÜZİKALLER
Dormen Tiyatrosu, 1957-1972 yılları arasında en parlak dönemini yaşamıştır. 1961 yılında Türkiye’de sahnelenen ilk batılı müzikal olan “Sokak Kızı İrma”yı yöneten Dormen, bu eserle büyük beğeni toplamıştır. Gülriz Sururi, bu müzikaldeki performansıyla adını duyurmuştur. Tiyatro, 1962 yılında Beyoğlu’ndaki tarihi Ses Tiyatrosu’na taşınarak on yıl boyunca faaliyetlerini burada sürdürmüştür. “Bit Yeniği”, “Şahane Züğürtler” ve “Yaygara 70” gibi oyunlar bu dönemde sahnelenen önemli yapıtlar arasındadır.
1980’li yıllarda Egemen Bostancı’nın yapımcılığını üstlendiği “Hisseli Harikalar Kumpanyası” ve “Şen Sazın Bülbülleri” gibi müzikalleri sahneye koymuştur. 1985 yılında İstanbul Şehir Tiyatroları’nda sahneye koyduğu “Lüküs Hayat” müzikali ise 30 yıl boyunca aralıksız ve genellikle kapalı gişe olarak sahnelenerek Türk tiyatro tarihine geçmiştir .
SİNEMA VE TELEVİZYON KARİYERİ
Haldun Dormen, tiyatro alanındaki başarılarının yanı sıra sinema ve televizyon dünyasında da önemli işlere imza atmıştır. “Bozuk Düzen” ve “Güzel Bir Gün İçin” adlı iki sinema filmini yönetmiş, bu filmler 1966 ve 1967 yıllarında Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde yedi ödül kazanmıştır.
Televizyon kariyerinde ise 2001-2002 yılları arasında yayımlanan “Dadı” dizisindeki “Uşak Pertev” rolüyle geniş kitlelerce tanınmıştır. Ayrıca “Hüdaverdi-Pırtık” (1972), “Yeşil Işık” (2002), “Unutulmayanlar” (2006) ve “Hicran Sokağı” (2007) gibi yapımlarda da rol almıştır.
YAZARLIK VE ÖDÜLLER
Haldun Dormen, tiyatroya olan katkılarının yanı sıra başarılı bir yazardır. Dördü otobiyografik olmak üzere “Sürç-ü Lisan Ettikse”, “Antrakt”, “İkinci Perde” ve “Nerede Kalmıştık” başlıklarıyla beş kitap ve on iki oyun kaleme almıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarındaki kadın sahne sanatçılarının yaşamlarını konu alan “Kantocu” adlı eseri de büyük ilgi görmüştür .
Yaşamı boyunca iki yüz ellinin üzerinde ödül kazanan sanatçı, 1998 yılında Devlet Sanatçısı unvanına layık görülmüştür. Hacettepe Üniversitesi tarafından fahri doktora unvanı ile ödüllendirilmiştir. 1997 yılında Afife Tiyatro Ödülleri’nin fikir babası olmuş ve bu organizasyonun sanat danışmanlığını üstlenmiştir .
GÜNÜMÜZDEKİ FAALİYETLERİ
Haldun Dormen, 2009 yılında Moliere’in “Kibarlık Budalası” adlı oyununda “Mösyö Jourdain” rolüyle sekiz yıl aradan sonra yeniden oyunculuğa dönmüş ve bu oyun on yılda 600’den fazla kez sahnelenmiştir . Hâlen İzmir’deki Sahne Tozu Tiyatrosu’nun sanat danışmanlığını yürütmekte ve kendi adını taşıyan salonda çeşitli oyunlar sahneye koymaktadır.
